Aangeboden: Hoop

Drie maanden geleden was ik op bezoek bij een negenjarig meisje ergens in een sloppenwijk in Oaxaca. Nooit zal ik vergeten hoe ze voor haar bezoekers die grote stoelen neerzette, voordat ze zelf ging zitten, met haar kleine zusje op schoot.

Inmiddels ben ik weer in Amsterdam en volg ik het nieuws op televisie over de grote financiële crisis die ons wereldwijd in zijn greep lijkt te houden. Begrijp me niet verkeerd; ik ben huiseigenaar en wil wel degelijk weten welke gevolgen de globale malaise voor mij zal hebben. Maar ik vraag me af of dat meisje daar in Mexico er ook maar enig benul van heeft. Alles is relatief.

Ondanks de stress over de ellende van de financiële wereld, slaagt Barack Obama er ondertussen in, om de voorpagina te halen. De Verenigde Staten van Amerika staan aan de vooravond van een historisch moment, indien de eerste niet-blanke Amerikaan er in slaagt om president te worden. De 60 miljoen USD. voor zijn half uur durende infomercial heeft dan misschien net dat verschil gemaakt om ook de paranoide blanke kiezer over de drempel te trekken.

Ver weg op de achtergrond van mijn geheugen hoor ik vaag het sissen van de druppel op een gloeiende plaat ergens in Oaxaca. Ik denk aan een speech van Barack Obama die hij hield in de kerk van Ds.Martin Luther King. Hij sprak over het begrip 'hoop' en het belang daarvan in zijn leven. Ook ik heb hoop, de hoop dat ik met Nam Jai iets doe waar iemand op de wereld echt door geholpen wordt.

Ik zou graag willen hopen dat de invloedrijke zakenmensen en politici het verschil maken, wanneer ze als poppenspelers achter het gordijn bepalen wat er waar op welk moment gebeurt. Die hoop komt maar niet. De mensen die er echt toe doen willen helemaal niet dat armoede de wereld uit gaat, aangezien ze weten welke prijs er voor moet worden betaald.

Als ik Linda Polman moet geloven, is er zelfs niet al teveel reden om te hopen dat de ontwikkelingshulp het verschil uiteindelijk zal maken. In haar boek 'De Crisiskaravaan' beschrijft ze op treurig, treffende wijze dat er het een en ander mis is met de organisaties die zich richten op het bestrijden van armoede en hongersnood in de wereld. Als je op haar website terecht komt zie je een digitale memo met daarop de volgende tekst van de WFP; 'De beroerdste plek voor een kind om te wonen, is een land waar vrede heerst. Hoe meer geweld en media-aandacht, hoe meer hulp.'

Dat geeft de burger moed. Gelukkig ben ik van nature eigenwijs en trek ik vaak mijn eigen plan. Ik weiger dan ook toe geven aan wanhoop en schuif de crisis opzij waar iedereen zich zorgen om maakt. Voor het vierde achtereenvolgende jaar is Nam Jai er in geslaagd om meer geld in te zamelen voor het steunen van projecten die bezocht zijn tijdens de zomervakantie. En resultaten uit het verleden mogen dan ook voor Nam Jai geen garanties bieden voor de toekomst. Ze bieden wel hoop.

En als je daar als Afro American, president mee kunt worden van de Verenigde Staten van Amerika, dan lijken de mogelijkheden voor Nam Jai ook zo gek nog niet.

Verslag uit Mexico

Casa San Salvador
Een eerste Kennismaking

Twee dagen na onze aankomst in Mexico City reizen we naar Miacatlán; een klein dorp op iets meer dan 2 uur rijden vanuit de hoofdstad. Nadat we zijn ingechecked in ons hotel gaan we met de taxi naar het weeshuis waar de stichting 'Nuestros Pequeños Hermanos' in 1954 begon. Het weeshuis is gevestigd in een oude hacienda en biedt onderdak aan ongeveer 700 kinderen en hun begeleiders.

Als we de poort doorgaan blijkt dat onze contactpersoon niet aanwezig is.
Wij worden uiteindelijk verwelkomd door Drew, een Amerikaanse vrijwilliger die al een jaar woont en werkt voor het weeshuis. Hij leidt ons rond langs de keuken waar tortilla's worden gemaakt en vertelt trots dat zij zelf de maïs verbouwen die nodig is voor de tortilla's. Vervolgens gaan we langs één van de woongroepen waar een aantal jonge jongens aan het relaxen is. Als ze ons zien komen ze nieuwsgierig op ons af. Twee jongens komen tegen ons aanstaan in de hoop op een aai over de bol. Hun aanhankelijkheid is bijna aandoenlijk, maar voor mij toch vooral zorgelijk. Bij het weeshuis krijgen de kinderen aandacht die ze voor die tijd waarschijnlijk te weinig kregen.

We komen vervolgens nog langs een kas, die gesponsord is door een Europese organisatie waar de kinderen zelf gewassen kweken. We lopen langs het voetbalveld en het zwembad dat ook nog bij het weeshuis hoort. Dat laatste was op initiatief van een particuliere sponsor die specifiek voor het bad geld wilde geven. Het is vreemd om te realiseren dat basale behoeften soms nog ver weg lijken en er wel een zwembad op het terrein aanwezig is. Drew, de vrijwilliger, lijkt zich hier ook een beetje ongemakkelijk bij te voelen, maar misschien verbeeld ik me dat maar. Na ruim een uur vertrekken we weer door de poort en hebben afgesproken om de volgende dag om 09.00u weer terug te komen. We zullen dan aanwezig zijn bij de afsluiting van het schooljaar dat groots gevierd wordt in Mexico.

Jaarafsluiting

De jaarafsluiting is een bijzonder gebeuren waar alle kinderen van het weeshuis bij aanwezig zijn. De kinderen die een diploma krijgen geven een dansvoorstelling en maken muziek voor alle gasten, voodat de diploma's worden uitgereikt. Wij zijn op de tribunes in het gezelschap van familie, padrino's (sponsoren van kinderen), bestuursleden en ex-pequeños die naar Miacatlán zijn gekomen voor hun 'familieleden'. Na de officiële plechtigheden raken we aan de praat met Anna Bueller; een Nederlandse vrouw die veel betekent voor de stichting. Zij vertelt over haar rol en het goede werk dat de stichting doet. Ze is van de oude stempel, maar onverminderd enthousiast. Via haar maken we ook kennis met Alicia Caro die verantwoordelijk is voor alle PR-activiteiten. Ze is duidelijk gewend om bezoekers te ontvangen en bedankt ons hartelijk voor onze financiële steun. Als de kerkdienst begint besluiten we dat wij verder gaan en bedanken voor de uitnodiging om langer te blijven.
Het is vreemd om in zo'n korte tijd kennis te maken met de eerste stichting die we steunen, maar het was zeker de moeite waard.

Huisbezoek in Oaxaca

Gisteren hebben we een meisje ontmoet in een achterbuurt in Oaxaca. Zij is één van de kinderen die met haar gezin deelneemt aan een programma voor kinderen die op straat werken.
Zij is 8 jaar en op het moment van ons bezoek alleen thuis met haar kleine zusje van bijna 4 en haar broertje van 5. Hun moeder was aan het werk en vader al een tijd niet meer in beeld. Terwijl wij de golfplaten deur achter ons dicht deden om hun erf op te lopen, haalde zij netjes drie stoelen voor het huis erbij zodat we konden zitten: onze begeleider, Amis en ik. Voor haarzelf was er gelukkig ook nog een kleine stoel over. Het huisje waar ze in wonen bestaat uit een paar golfplaten en wat hout. Buiten staat een hokje met een vieze pot, wat een wc moet voorstellen. Ik heb een foto van haar gemaakt, maar heb haar maar even in de ogen gekeken. Het is me niet eerder gebeurd dat ik bewust de blik van een meisje van 8 ontweek. Haar ogen maakten een indruk die ik op dat moment niet goed kon verwerken.

Aan een waslijn voor het huis hangt de was te drogen terwijl onze begeleider wat vragen stelt aan het meisje;
"Wat is je moeder nu aan het doen?"
"Wat verdien je gemiddeld op een dag als je aan het werk bent?"
"Kom je morgen ook naar het dagcentrum bij de markt?"
Ze reageert vriendelijk en rustig en probeert ondertussen haar kleine broertje op schoot te krijgen. Ik vraag me af of zij nu als oudste op de andere twee moet letten. Dat is een hele verantwoordelijkheid voor een meisje van 8, terwijl haar moeder beneden op een kruispunt aan het werk is.

Het begeleiden van de gezinnen van kinderen die op straat werken is één van de projecten van Canica de Oaxaca. De rondleiding langs de achterbuurten en de kruispunten in het kader v an dit project is de laatste van 3 bezoeken die we brengen. Eerder waren we al bij het dagcentrum waar de marktkinderen en straatverkopertjes veilig kunnen komen spelen, eten, douchen en knutselen. Onze tweede bezoek brachten we aan Casa Canica, waar een groep meisjes woont die uit huis zijn geplaatst wegens hun slechte thuissituatie. Meestal lag misbruik en mishandeling hieraan ten grondslag. De dingen die we zien en de verhalen die we horen hebben veel indruk gemaakt, met eigen ogen zien we de kinderen die wij dit jaar een beetje kunnen helpen. Er is eindelijk geld om een goede koelkast te kopen, zodat eten niet gewoon in een kast bewaard hoeft te worden in deze warme en natte regentijd. De meisjes die naar school moeten, maar waar geen geld is voor de verplichte, zwarte schoenen krijgen binnenkort nieuw schoeisel. Er is geld voor zeep en shampoo, waar de organisatie al een tijdje gebrek aan had. Door de bijdrage van Nam Jai kunnen boekenkasten worden gekocht met ook daadwerkelijk nieuwe boeken er in en niet de oude gedoneerde varianten uit de jaren tachtig. Als het goed is krijgen de kleine kinderen een waterkoeler zodat ze genoeg kunnen drinken. Momenteel heeft de staat Oaxaca de twijfelachtige eer om bovenaan de lijst te staan van aantal sterfgevallen onder zuigelingen en
zowel als die van kinderen tot en met 5 jaar. Al hebben wij niet de illusie dat wij dat probleem zullen oplossen, is het goed dat wij iets kunnen doen voor een organisatie die een aantal kinderen in de stad Oaxaca helpt.

Nostros Pequenos Hermanos

Ditmaal een bericht vanuit Pachutla, Oaxaca. Ondanks dat het een dag van de heer is, is het gelukt een internetcafé te vinden. Ons bezoek aan de eerste stichting die we steunen is inmiddels alweer achter de rug. In Miacatlan waren we even te gast bij de grootste familie die ik ooit ben tegengekomen. Zij wonen met z´n allen in Casa San Salvador. Het is een beschermd historisch pand waar Emilio Zapata nog strijd heeft geleverd met de toenmalige bewoners. Dat de laatsten overigens het onderspit moesten delven is niet verrassend.
Bij de plaatselijke bevolking is de stichting beter bekend als ´nostros pequenos´, wat zoveel betekent als ´onze kleintjes´. Het is een groot tehuis dat gevestigd is in de Hacienda Miacatlan.

Nadat we de poort door gingen liepen we even wat wijfelend door naar een klein plein. We zouden worden rondgeleid, maar niemand stond op ons te wachten. Na ons netjes gemeld te hebben bij het kantoor werden we verwelkomd door Drew; een jonge Amerikaanse vrijwilliger die zijn eerste jaar er op had zitten en net voor zijn tweede jaar had bijgetekend.
Rondom het tehuis zagen we groepen meisjes die aan het vegen waren om de boel netjes te houden. Aangezien de daaropvolgende dag de diplomauitreiking was voor de lagere school en er veel bezoek zou komen werd alle nog even extra geschrobd. We bezochten de keuken waar in de hitte van de oven tortilla´s werden gemaakt voor alle 700 kinderen en begeleiding. Vervolgens gingen we langs de varkensstallen en hun nieuwste aanwinst; een kas waar onder andere uien werden verbouwd. Met hulp van een Spaanse ontwikkelingswerker was de kas gebouwd en was de organisatie voorzien van alle benodigde materialen. Met hulp van Europees ontwikkelingsgeld reisde deze Spanjaard met zijn familie de wereld over om kassen te bouwen. De kinderen van Casa San Salvador verbouwden er zelf ook groenten en kweekten bloemen.

De volgende dag begrepen we van Alicia Cavo van de PR dat er onlangs een komkommerkweekwedstrijd was geweest. De winnaar kweekte een komkommer van 3 kilo! De kinderen mochten zelf kiezen wat te doen met de komkommers. Ze besloten uiteindelijk de helft aan de keuken te geven en de ander helft te verkopen. Met de opbrengst wilden ze een feestje organiseren.

We ontmoetten Alicia de daaropvolgende dag, na de diploma-uitreiking. We werden aan haar voorgesteld door Anna Bueller, een Nederlandse dame die zich al 35 jaar lang inzet voor Wereldouders. Het werd snel duidelijke dat zij een belangrijke rol speelde in Mexico, wat onder andere tot uiting kwam in het feit dat zij in het midden zat aan de genodigdentafel tijdens de ceremonie van de diploma-uitreiking. Daarnaast werd haar naam meerdere malen genoemd tijdens de ceremonie. Bescheiden zagen wij haar even overeind komen en wuiven naar het Mexicaanse volk. Uit latere gesprekken bleek dat ze vroeger in Amsterdam op de Keizersgracht had gewoond. Een dame van stand en stijl dus.
De kinderen zorgden op het plein voor de show door het opvoeren van diverse dansen. De pequenos maakten live muziek en uit de boxen schalde zo nu en dan muziek uit de jaren 80, waarop de kinderen hun danspassen maakten. Aan het einde van een voorstelling werden de kinderen één voor één naar voren geroepen om hun diploma op te halen. Een geldig document dat deuren voor ze kon openen, waar ze in hun eentje nooit doorheen waren gekomen. Voor één klas betekende de ontvangst van hun diploma ook het einde van hun tijd in Casa San Salvador. Zij gaan na de zomer naar Cuernavaca om hun opleiding te vervolgen. Verhuizen naar de grote stad met grotere verleidingen en meer vrijheden. Ze zullen daar een vak leren en voor een klein aantal is het de aanloop naar de universiteit in Monterey.

Onze bijdrage is niet voor hen bestemd. Onze bijdrage is bestemd voor de kinderen die nog in Miacatlan blijven en extra hulp nodig hebben. De leerkrachten kunnen lesmaterialen kopen voor kinderen die een leerachterstand hebben en nu niet goed geholpen kunnen worden. Betere hulp voor hun motorische, emotionele en cognitieve ontwikkeling wordt hopelijk mogelijk gemaakt met het projectvoorstel waar wij een belangrijke deel van hebben gefinancierd.

Het is een goede gedachte om met ons mee te nemen in de bus onderweg naar Acapulco.

Nam Jai @ Mexico City

Na een goede vlucht met zo´n 20 paarden in de achterbak zijn we veilig geland in Mexico City alias El DF. Helaas geen eigen beeldschermpjes met bijpassend keuzemenu helaas. Maar ach, je leest dan wel meer en in mijn geval heb ik mijn kennis met betrekking tot mijn edele Canon 400D bijgespijkerd. Op onze eerste dag hier in deze gigantische stad heb ik daar meteen al profijt van gehad. De stad valt overigens op alle fronten mee. We zijn niet gestalked door touristhunters en kunnen goed de weg vinden. Via de Zocalo, het grote plein in het oude centrum, zijn we naar de Basilica de nuestra Senora de Guadalupe gegaan. Met een goed ingestelde camera heb ik daar vanaf bescheiden afstand een paar foto´s gemaakt.
Op één van die foto´s is een man te zien die op zijn knieën het plein voor de Basilica op komt ....schuifelen. Zijn dochtertje loopt naast hem mee, terwijl ze een grote paraplu boven zijn hoofd houdt. De regen komt op dat moment met bakken uit de lucht vallen. Terwijl de man langzaam vooruit komt, zorgt hij er ook voor dat het kaarsje dat hij in zijn hand heeft blijft branden. Ik zie het vlammetje een keer uit gaan, maar onverstoord tovert hij een aansteker uit zijn broekzak tevoorschijn , steekt het kaarsje weer aan en gaat verder richting de ingang. Vlak voordat ze bij de eerste traptrede zijn geeft hij het kaarsje nog even aan zijn dochtertje. Hij bukt zich voorover, rolt haar broekspijpen op zodat ze niet nat worden en legt dan de laatste meters af. Indrukwekkend.

Morgen vertrekken we alweer naar Miacatlan om Casa San Salvador te bezoeken. We checken net de mail van de medewerker van Wereldouders met reisinfo en de uitnodiging om inderdaad morgen al het huis te komen bezoeken. Een vrijwilliger zal ons daar dan rondleiden. De dag daarop sluiten ze het jaar af en worden er optredens gegeven. Ook dan zij we van de partij. Als het lukt zullen we proberen om dan vast een paar foto´s online te plaatsen.